Kennis9 artikelen · Bijgewerkt 30 juli 2026

Afvallen in de overgang

Dokter Naas (Nazanin Ahmadi Mozafari), BIG-geregistreerd basisarts bij QlinicDoor Nazanin Ahmadi MozafariDokter Nagita Grover-Khatri, BIG-geregistreerd basisarts bij QlinicMedisch gecontroleerd door Nagita Grover-Khatri

Kun je afvallen in de overgang?

Ja, afvallen in de overgang kan, maar het gaat langzamer. Dalende hormoonspiegels zorgen voor minder spiermassa, een tragere stofwisseling en meer buikvet. Eiwitrijke voeding, krachttraining en voldoende slaap werken samen het best. Bij een BMI van 30 of hoger kan medisch afvallen onder begeleiding van een arts zinvol zijn.

Waarom afvallen in de overgang moeilijker is

De belangrijkste oorzaak is de daling van het hormoon oestrogeen. Die hormonale verschuiving beïnvloedt je hele lichaam, en dus ook je gewicht. Concreet gebeuren er drie dingen tegelijk: je lichaam slaat vet sneller op, vooral rond je buik; je spiermassa neemt af, waardoor je stofwisseling in rust minder energie verbruikt; en overgangsklachten zoals opvliegers en slecht slapen vergroten je vermoeidheid en je trek in zoet.

Je hoeft dus niets “fout” te doen om toch aan te komen. Dat besef is de eerste stap naar een aanpak die wél past bij je lichaam van nu; in de artikelen bovenaan deze pagina lees je per onderwerp hoe.

Medisch afvallen in de overgang

Veel van onze patiënten zitten in deze fase. Blijft je gewicht staan terwijl je al maanden serieus bezig bent, dan is dat geen gebrek aan discipline; bij een BMI van 30 of hoger beoordeelt onze vaste arts of medisch afvallen bij je past.

Veelgestelde vragen over afvallen in de overgang

Wat helpt echt bij afvallen in de overgang?

Eiwitrijke voeding, krachttraining, voldoende slaap en het beperken van snelle koolhydraten en alcohol helpen echt bij afvallen in de overgang. Crashdiëten werken averechts, omdat je daarmee spiermassa verliest. Lukt afvallen ondanks een gezonde leefstijl niet en is je BMI 30 of hoger, dan kan medische begeleiding een passende vervolgstap zijn.

Hoeveel kilo komt een vrouw aan in de overgang?

Gemiddeld komt een vrouw in de jaren rond de overgang een halve tot een hele kilo per jaar aan, opgeteld vaak vier tot zeven kilo. De verschillen zijn groot. Daarnaast verandert de lichaamssamenstelling: er komt vet bij, vooral rond de buik, terwijl spiermassa afneemt.

Hoe kom je van een overgangsbuik af?

Een overgangsbuik pak je aan met een totaalaanpak: eiwitrijke voeding, minder alcohol en suiker, krachttraining gecombineerd met dagelijks bewegen en voldoende slaap. Gericht buikvet wegtrainen met buikspieroefeningen is niet mogelijk. Buikvet reageert wel relatief snel op deze combinatie van maatregelen.

Wat kun je beter niet eten tijdens de overgang?

Beperk tijdens de overgang vooral snelle koolhydraten zoals koek, snoep, wit brood en frisdrank, en wees terughoudend met alcohol en sterk bewerkte producten. Deze stimuleren vetopslag rond de buik. Streng verbieden hoeft niet: een volwaardig basispatroon met ruimte voor iets lekkers houd je het langst vol.

Kun je ook spontaan afvallen in de overgang?

Ja, ook spontaan afvallen komt in de overgang voor, bijvoorbeeld door minder eetlust, stress of slecht slapen. Val je duidelijk af zonder dat je daar iets voor doet, ga dan naar je huisarts. Onbedoeld gewichtsverlies kan ook een andere medische oorzaak hebben die onderzoek verdient.

Helpt hormoontherapie om af te vallen in de overgang?

Hormoontherapie is geen afslankmiddel. Onderzoek van de International Menopause Society suggereert wel dat oestrogeentherapie de opbouw van buikvet na de menopauze kan afremmen. Artsen schrijven hormoontherapie alleen voor bij overgangsklachten zoals opvliegers, niet om af te vallen. Bespreek de mogelijkheden en risico's altijd met je huisarts.

Bronnen

  1. Thuisarts.nl (NHG): uitleg over de overgang, geraadpleegd bij publicatie.
  2. Greendale e.a., JCI Insight (SWAN-cohort), geraadpleegd bij publicatie.
  3. Davis e.a., Climacteric (International Menopause Society), geraadpleegd bij publicatie.
  4. Wilding e.a., New England Journal of Medicine (STEP 1), geraadpleegd bij publicatie.

Verantwoordelijk voor deze informatie: Qlinic B.V., Markenhaven 25A, Amersfoort. Laatst bijgewerkt: 30 juli 2026.

Dokter Naas (Nazanin Ahmadi Mozafari), BIG-geregistreerd basisarts bij Qlinic

Over de auteur

Nazanin Ahmadi Mozafari

Arts · BIG 59925559301

Begeleidt je van intake tot follow-up en kent je dossier, geen wisselende gezichten.

Meer over Nazanin Ahmadi Mozafari